Vì sao cây lấy củ cần hãm thân lá đúng lúc?
Khi đậu phộng, khoai môn, khoai mì, khoai lang, khoai tây hay một số cây dược liệu lấy củ bước vào giai đoạn tích lũy vào củ mà thân lá vẫn "vống" mạnh, phần chất đồng hóa bị giữ lại ở trên. COMBO CỦ LỚN DA6-CCC được thiết kế để kìm bớt sinh trưởng thân lá lúc này, giúp chất đồng hóa dồn về củ nhiều hơn, đồng thời bổ sung thêm kali cùng chất kích thích sinh học để bộ lá còn xanh tiếp tục quang hợp.
Bộ gồm những gì?
| Nguyên liệu | Lượng | Cơ sở tham khảo |
|---|
| Chlormequat Chloride (CCC) 98% | 1 kg | Chặn sớm con đường tạo gibberellin, nhờ vậy lóng và thân bớt vươn dài. Nghiên cứu của Tavares và Lucchesi (Scientia Agricola, 1999) trên khoai tây giống Monalisa: phun CCC vào ngày thứ 45 sau trồng với nồng độ 250 hoặc 500 mg/L đều làm tăng năng suất củ loại I và II; tốt nhất là 500 mg/L (tổng năng suất tăng 12,3%), trong khi 1.000 mg/L cho kết quả thấp hơn. |
| DA-6 98% | 25 g | Chất điều hòa tác động theo kiểu cytokinin; nghiên cứu cho thấy giúp lá giữ diệp lục, duy trì quang hợp và chịu stress tốt hơn, nhờ đó lá còn tiếp tục nuôi củ bằng chất đồng hóa. |
| MKP – Kali Hydro Photphat (KH2PO4) | 2 kg | Kali giúp chuyển đường và tạo tinh bột; lúc củ phình, cây lấy củ đòi hỏi nhiều kali. Ngoài sản xuất, phun lá MKP 0,2–0,3% khi nuôi củ là cách làm khá phổ biến. |
| Bột rong biển | 1 kg | Dịch chiết từ rong biển, được nghiên cứu với vai trò kích thích sinh học, giúp rễ phát triển và cây chịu hạn tốt hơn. |
Pha dung dịch và thời điểm phun theo từng cây
Dung dịch A: pha CCC thành 5 L, nồng độ 200.000 mg/L tính theo nguyên liệu.
Dung dịch B: pha DA-6 thành 1 L, nồng độ 25.000 mg/L.
MKP cùng rong biển: hòa thẳng vào bình phun.
Lý do tách CCC: những lúc chỉ muốn nuôi củ mà không kìm thân lá, có thể phun riêng DA-6, MKP và rong biển.
| Loại cây | Liều CCC (dung dịch A) | Thời điểm phun |
|---|
| Khoai tây | 500 mg/L – tức 2,5 mL/L; phun 1 lần | Khi củ bắt đầu phình, khoảng ngày 45 sau trồng |
| Khoai lang | 500–800 mg/L – tức 2,5–4 mL/L; phun 1–2 lần | Dây phủ kín mặt luống, khoảng 45–50 ngày |
| Đậu phộng | 500–800 mg/L – tức 2,5–4 mL/L; phun 1 lần | Hoa nở rộ, tia vừa đâm xuống đất (35–45 ngày) |
| Khoai môn | 500–800 mg/L – tức 2,5–4 mL/L; phun 1 lần | Thân thôi vươn, tán đã khép (60–75 ngày) |
| Khoai mì | 800–1.000 mg/L – tức 4–5 mL/L; phun 1 lần | Tán ổn định, thân dưới đã hóa gỗ (75–90 ngày) |
Mỗi lít nước phun bổ sung: MKP 2–3 g, rong biển 0,5 g và dung dịch B 0,5 mL (tương ứng DA-6 12,5 mg/L).
Trường hợp không nên phun và các lưu ý khác
Cây còn non, đang phân cành, đọt đi mạnh hoặc tán chưa khép thì chưa phun CCC: lúc này CCC sẽ hãm phân cành, làm giảm diện tích lá và có thể làm giảm năng suất.
Vượt quá 1.000 mg/L CCC thì hiện chưa có dữ liệu nào chứng minh có lợi; các kết quả kiểm chứng đến nay phần lớn làm trên khoai tây, nên với cây khác hãy thử trên vài luống trước.
Muốn bổ sung canxi cho củ và trái đậu phộng thì phải bón xuống đất quanh vùng củ (vôi, thạch cao); canxi hầu như không đi được từ lá xuống củ, nên phun qua lá không thay được cách này.
Ngưng phun khi sắp thu hoạch; giữ đúng thời gian cách ly và mức dư lượng tối đa mà quy định hiện hành cho phép – càng cần lưu ý với cây dược liệu và nông sản xuất khẩu.
Câu hỏi thường gặp
Chỉ muốn nuôi củ, không muốn hãm thân lá thì làm sao?
Bỏ dung dịch A, chỉ dùng dung dịch B cùng rong biển và MKP theo lượng đã nêu.
Tăng CCC cao hơn có giúp củ lớn hơn không?
Chưa có số liệu ủng hộ; trên khoai tây, mức cao nhất trong nghiên cứu còn cho kết quả kém hơn mức trung bình.
Đây là bộ nguyên liệu kỹ thuật để tham khảo, chưa phải một sản phẩm hoàn chỉnh. Các mức nồng độ nêu trên lấy theo tài liệu; kết quả thực tế tùy giống, giai đoạn sinh trưởng, thời tiết và cách chăm sóc của từng vườn, vì vậy hãy làm thử ở diện tích nhỏ rồi mới nhân rộng.