Chăm sóc trái sầu riêng giai đoạn rụng sinh lý cho Ri6, Musang King và giống Thái

Giai đoạn phân chia tế bào, còn gọi là giai đoạn rụng sinh lý, là thời điểm quyết định tỷ lệ giữ trái, kích thước trái và sức cây về sau. Với các giống sầu riêng phổ biến như Ri6, Musang King và nhóm giống Thái, nếu quản lý dinh dưỡng, nước tưới và sinh trưởng không hợp lý, trái non rất dễ rụng hàng loạt.

Bài viết này tổng hợp quy trình chăm sóc trái trong giai đoạn rụng sinh lý, giúp hạn chế rụng trái non, thúc trái chạy khỏe và ổn định năng suất.

Với Ri6, Musang King và giống Thái, giai đoạn phân chia tế bào kéo dài khoảng 4–6 tuần sau khi đậu trái, tương đương 30–40 ngày sau đậu.

Đây là thời điểm:

• tế bào trái phân chia mạnh

• trái rất nhạy cảm với nước, dinh dưỡng và sinh trưởng đọt

• tỷ lệ rụng sinh lý cao nếu cây bị stress

Các thao tác kỹ thuật cần thực hiện đồng bộ gồm:

• tưới giữ ẩm hợp lý

• chặn đọt để giảm cạnh tranh dinh dưỡng

• phun hạn chế rụng trái non theo chu kỳ

• bón phân qua gốc đúng công thức

• tỉa trái sớm, đúng nguyên tắc

2. Tưới giữ ẩm – yếu tố nền tảng để giảm rụng trái non

Thiếu nước

• đất khô, cây xào lá

• dễ bùng nhện đỏ trong mùa nắng

• giảm quang hợp, trái chạy yếu → tăng rụng

Dư nước

• đất ẩm kéo dài, tăng nguy cơ bệnh

• trái cong, méo, rụng nhiều trong chùm

Nguyên tắc tưới trong giai đoạn rụng sinh lý

Không có công thức cố định theo lít/cây. Cần điều chỉnh theo:

• địa hình (cao – thấp)

• loại đất (giữ nước hay thoát nhanh)

• thời tiết (nắng, âm u, mưa nhẹ)

• biểu hiện lá và tỷ lệ rụng thực tế

Gợi ý kỹ thuật

• duy trì khoảng 30–70% lượng nước so với mức tưới thông thường

• trời âm u, có mưa nhẹ: giảm tưới hoặc không tưới

• nắng nóng, đất mau khô: tăng lên 60–70%

Vườn giữ ẩm ổn định sẽ ít sốc khi gặp mưa trái mùa, từ đó giảm rụng sinh lý rõ rệt.

3. Chặn đọt – giảm cạnh tranh dinh dưỡng với trái non

Trong giai đoạn rụng sinh lý, nếu cây đi đọt mạnh, dinh dưỡng sẽ ưu tiên cho đọt thay vì trái, làm trái non yếu và dễ rụng.

Nhận biết cây chuẩn bị đi đọt

• mũi giáo nhú

• đọt non sáng màu

Nguyên tắc chặn đọt

• chặn sớm – chủ động, đặc biệt khi thời tiết ấm, âm u hoặc có mưa nhẹ

• nếu đọt đã sáng rõ, cần phun lặp lại theo chu kỳ

Bộ giải pháp chặn đọt – xanh dày lá

• MKP (KH₂PO₄)

• NPK 7-5-47 hoặc NPK 7-7-49 (kali cao)

• Uniconazole 95% (chặn sinh trưởng đọt)

• Kẽm chelate nồng độ cao + Magie chelate (giữ lá xanh, hạn chế cháy lá)

Việc phối hợp giúp:

• hạn chế bật đọt

• bảo vệ bộ lá quang hợp

• giảm rụng sinh lý do cạnh tranh dinh dưỡng

4. Quy trình phun hạn chế rụng trái non (2–3 lần)

Thời điểm bắt đầu

• khoảng 7–10 ngày sau đậu trái

• hoặc 15 ngày sau xổ nhị, chọn đợt đậu chính làm mốc

Chu kỳ lặp

• áp lực rụng thấp: 10–15 ngày/lần

• áp lực rụng cao: 7–10 ngày/lần
  Thực tế đa số vườn cần 2–3 lần phun.

Nhóm giải pháp chính giữ trái

• chất điều hòa sinh trưởng: GA₃, NAA

• NPK hòa tan 15-30-15 hỗ trợ phân chia tế bào

• Bo (Boron) – rất quan trọng trong giữ trái

• Canxi: Canxi nitrat, Canxi bo

• Amino Acid 80%

• Brassinolide + Triacontanol (tăng trưởng sinh học)

Lưu ý: giai đoạn này chủ yếu phun vào trái, hạn chế phun lên lá để tránh kích đọt.

5. Bổ sung bộ COMBO chống phân tầng rời – tăng đậu trái, chống rụng sớm

Áp dụng sau khi xả nhụy, hoa vừa tàn, đặc biệt hữu hiệu với vườn đậu rải vụ.

Thành phần

• Cytokinin DA-6

• Brassinolide 0.15%

• 4-CPA-Na 98%

Tác dụng

• tăng khả năng đậu trái

• chống phân tầng rời

• giảm rụng trái non sớm

Liều lượng cụ thể: tham khảo khuyến cáo nhà sản xuất hoặc đơn vị uy tín.

6. Bón phân qua gốc trong giai đoạn rụng sinh lý

Khi áp lực rụng cao

• ưu tiên NPK kali cao (kali > đạm)

• có thể chia 2 lần bón, cách nhau khoảng 7 ngày

Khi áp lực rụng giảm

• sau 25–30 ngày có thể chuyển sang NPK cân bằng để thúc trái lớn nhanh

Kết hợp

• Canxi nitrat / Canxi bo để tăng cứng mô trái

• hữu cơ thương mại (đặc biệt mùa nắng) giúp giữ ẩm, giữ phân

7. Tỉa trái sớm – giảm tải, nuôi trái đẹp

Tỉa trái giúp cây tập trung dinh dưỡng cho trái đạt chuẩn.

Nên loại sớm

• trái cong, méo, dị dạng

• trái sâu bệnh

• chùm quá dày

• cành mang quá nhiều trái

• trái ở vị trí không mong muốn

Thời điểm tỉa

• bắt đầu từ 10–15 ngày sau đậu

• tỉa nhiều lần, hoàn thiện trước cữ bón thúc quan trọng

8. Khác biệt giữa Ri6, Musang King và giống Thái

• Ri6: khó đậu hơn, nhưng khi đã đậu thì rụng ít hơn

• Musang King: tỷ lệ đậu không cao, áp lực rụng lớn, cần chặn đọt và giữ trái kỹ

• Giống Thái: thường đậu tốt nhưng nếu nuôi không khéo dễ phân tầng rời

9. Kết luận

Để trái sầu riêng vượt qua giai đoạn rụng sinh lý, cần làm đồng bộ:

• giữ ẩm hợp lý

• chặn đọt đúng thời điểm

• phun giữ trái theo chu kỳ

• bón gốc đúng công thức

• tỉa trái sớm

Làm đúng ngay từ 30–40 ngày đầu sau đậu trái sẽ giúp trái chạy khỏe, giảm rụng và nâng cao chất lượng trái về sau.